Chăn nuôi bò thịt Việt Nam: Nền tảng nào để hội nhập?

Theo kỳ vọng của Bộ NN- PTNT, đến năm 2020, đàn bò thịt cả nước sẽ phải đạt khoảng 12,5 triệu con. Tuy nhiên, kì vọng trên khó có thể thành hiện thực nếu ngành này không đối diện với điểm yếu cố hữu của mình.

Chăn nuôi bò thịt đang bộc lộ những bất lợi không nhỏ trong số các sản phẩm nông nghiệp của Việt Nam và là một trong những lĩnh vực dễ bị tổn thương khi hội nhập.

thitbo copy

Tỉ lệ bò lai mới chỉ chiếm khoảng 47% tổng đàn bò thịt và bò giống ngoại nhập khẩu chiếm tỉ lệ rất thấp.

Cơ hội ít, thách thức nhiều

Những cơ hội mà hội nhập mang lại cho ngành nông nghiệp không nhiều và chưa rõ ràng nhưng hội nhập lại đặt ra nhiều thách thức không nhỏ đối với chăn nuôi trong nước do trình độ phát triển ngành này ở nước ta hiện chỉ ở mức trung bình thấp so với thế giới.

Cản trở lớn nhất chính là hạn chế về đất đai để áp dụng chăn nuôi trang trại quy mô lớn, áp dụng khoa học kỹ thuật hiện đại. Diện tích đất sản xuất nông nghiệp trên đầu người của Việt Nam đang thuộc nhóm thấp nhất thế giới với 0,25 héc ta/người, trong khi bình quân thế giới là 0,56 héc ta/người và 0,36 héc ta/người trong ASEAN.

Bên cạnh đó, chất lượng con giống trong nước rất thấp, đàn bò Việt Nam hiện nay vẫn là bò lai địa phương, trọng lượng chỉ bằng 70% trọng lượng bò ngoại.

Trong khi đó, chuỗi liên kết trong ngành còn rất lỏng lẻo, vẫn chưa hình thành được chuỗi giá trị ngành đầy đủ và hiệu quả, nhiều khâu và lĩnh vực trong ngành thiếu kết nối, chưa có trung tâm sản xuất giống bò quy mô lớn để cung cấp thị trường giống bò chất lượng, thiếu các lò giết mổ tập trung, đạt tiêu chuẩn để cung cấp ra thị trường.

Là DN có vốn đầu tư dự án chăn nuôi bò thịt khá lớn với tổng mức hơn 2.000 tỷ đồng tại xã Quảng Nghĩa, TP Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh nhưng ông Trần Quốc Vinh- TGĐ Cty TNHH Phú Lâm cũng phải thừa nhận rằng, vấn đề phát triển vùng nguyên liệu, triển khai cánh đồng mẫu lớn cho sản xuất quy mô công nghiệp. Ông Vinh chia sẻ, mỗi con bò chăn thả ở Úc “sở hữu” khoảng 1ha đồng cỏ. Từ khi sinh ra, chủ trang trại thả con bò ở đầu này, cứ thế, con bò ăn cỏ đến đầu kia của thửa đất là đạt trọng lượng xuất chuồng. Chi phí cho cách nuôi này là cực kỳ rẻ bởi chủ trại không phải mua cỏ, mua thức ăn hỗn hợp.

Ngay vị Giám đốc quản lý khu vực Đông Nam Á về lĩnh vực xuất nhập khẩu vật nuôi, ông John Marron cũng khẳng định rằng, VN sẽ không bao giờ trở thành quốc gia xuất khẩu lớn trong lĩnh vực chăn nuôi, đặc biệt là chăn nuôi bò vì quỹ đất của VN quá thấp. Đồng tình, ông Nguyễn Đăng Vang – Chủ tịch Hiệp hội chăn nuôi VN thì cho rằng, cản trở lớn nhất trong chăn nuôi bò thịt ở VN chính là vấn đề đất đai, có tới 80% hộ nông dân canh tác dưới 1 héc ta. Bên cạnh đó, là chất lượng về con giống trong nước rất thấp, đàn bò VN hiện nay vẫn là bò lai địa phương, trọng lượng chỉ bằng 70% trọng lượng bò ngoại. Tỉ lệ bò lai chiếm khoảng 47% tổng đàn bò thịt và bò giống ngoại nhập khẩu chiếm tỉ lệ rất thấp.

Từ năm 2018, hầu như tất cả các loại thuế áp trên sản phẩm nông nghiệp nói chung và chăn nuôi nói riêng sẽ bị dỡ bỏ. Thời gian ba năm là quá ngắn để ngành chăn nuôi bò có thời gian hoàn thiện và khắc phục hạn chế và cạnh tranh được với hàng nhập khẩu.

Cạnh tranh cách nào?

Không có lợi thế để phát triển chăn nuôi bò thịt, song theo ông Vinh ngành chăn nuôi bò thịt trong nước vẫn có lợi thế riêng do người dân không có thói quen tiêu dùng thịt bò đông lạnh và nhiều mỡ. Từ nay tới năm 2018, xu hướng tiêu dùng thịt tươi sẽ khó thay đổi, việc chăn nuôi thịt bò trong nước vẫn có lợi thế hơn so với việc nhập khẩu thịt bò từ nước ngoài. Như vậy, ngành chăn nuôi bò thịt của VN sẽ còn khoảng 5 năm để phát triển và cạnh tranh với hàng nhập khẩu.

Chia sẻ với DĐDN, ông Tống Xuân Chinh, Phó Cục trưởng Cục chăn nuôi thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NNPTNT), cho hay dư địa phát triển chăn nuôi bò thịt, bò sữa trong nước là rất lớn. Theo ước tính, hiện nay, năng lực sản xuất thịt bò trong nước chỉ đáp ứng được khoảng 50-60% nhu cầu. Do đó, trong tương lai gần thì đầu tư vào chăn nuôi bò sữa vẫn có hiệu quả.

Về xây dựng quỹ đất để đầu tư chăn nuôi, ông Chinh cho biết, Bộ NNPTNT đã có chính sách chuyển đổi diện tích trồng lúa kém hiệu quả sang trồng cây có giá trị cao hơn như cỏ, bắp… và tới nay đã chuyển đổi được trên 100.000 héc ta đất. Bên cạnh đó, thời gian tới, nhiều diện tích đất của nông, lâm trường làm ăn kém hiệu quả sẽ được đầu tư, cổ phần hóa hoặc phân bổ lại cho địa phương để bố trí diện tích đất đủ lớn cho ngành chăn nuôi bò thịt và bò sữa..

Tác giả: Mai Thanh

Nguồn tin: Diễn Đàn Doanh Nghiệp

Lên đầu trang